Ortodonti

Ortodonti Tedavisi ile İlgili Bilinmesi Gerekenler

Ortodonti, çapraşık dişleri, alt ve üst çene dengesizliklerini düzelten bilim dalıdır. Halk arasında tel tedavisi olarak bilinir. Esasında kelime olarak ‘düzgün diş’ manasına gelmektedir. Ortodonti tedavisi, birçok sebeple yapılmaktadır. Bunların başında estetik nedenler gelmektedir. Diş yapısının daha güzel bir görünüme sahip olmasını isteyen insanlar genellikle bu yola başvurmaktadır; fakat bu tedavi görünümün yanında işlevsel olarak çok önemlidir. Çünkü düzenli bir diş yapısına sahip insanlar dişlerini çok rahat bir şekilde hijyenize edebilirler. Diş yapısından dolayı konuşma güçlüğü çeken insanlar bu tedavi yöntemiyle daha rahat bir şekilde kendilerini ifade edebilirler. Çene eklemiyle ilgili sorun yaşayan insanlar için de ortodonti tedavisi etkili olmaktadır.
Ortodonti tedavisinin süresi, tedavinin uygulanacağı kişiye, vak’aya göre değişebilmektedir. Örneğin; çene yapısında iskeletsel bir sorun varsa, yani alt çene ile üst çene arasında bir uyumsuzluk varsa tedavi süresi 2-2.5 yıl kadar sürmektedir. Tedavinin uygulanacağı kişide hiçbir isketletsel sorun yoksa, sadece diş çapraşıklığı varsa tedavi süresi çapraşıklığın seviyesine göre üç aydan yirmi dört aya kadar değişebilmektedir. Ayrıca tedavi süresi çocuklar ile erişkinler arasında da değişebilmektedir. Çünkü erişkinlerde diş hareketi çocuklara göre daha yavaştır. Genel olarak bir süre verecek olursak; ortodontik tedaviler 1.5-2 yıl kadar sürmektedir.
Ortodontik tedavide birçok farklı aparey kullanılmaktadır. Bunlar genelde takılıp çıkarılabilen apareylerdir. Kullanılacak olan aparey tedavinin uygulanacağı vak’aya ve hastanın isteğine göre tercih edilmektedir. İskeletsel bozuklukları tedavi eden fonksiyonel apareyler vardır. Bir de herkesin bildiği diş teli diye bilinen metal, braket sistemi vardır. Ortodontik tedavi yöntemleri geliştikçe aparey ve braketlerde daha kullanışlı sistemler ortaya konulmuştur. Tellerin daha az görünmesini isteyen hastalar için şeffaf, porselen braketler vardır. Hatta günümüzde ağız dışından hiç görünmeyen, ağız içine yerleştirilen braketler dahi kullanılmaktadır. Son zamanlarda şeffaf plaklarla yapılan yeni bir teknik ortaya çıkmıştır. Fakat bu yöntem sadece küçük vak’alar için kullanılmaktadır. Kullanılacak olan braket vak’anın durumu ve hastanın isteği üzerine seçilir. Bu tercih daha çok hastanın maddi durumuna göre şekillenmektedir.
Ortodonti tedavisi dişlerde leke oluşturur mu diye soranlara şunu söyleyebiliriz; tedavi tamamlandığında braketler diş iskeletinden çıkarılır. Hasta tedavi sürecinde dişlerinin hijyenine dikkat ettiyse herhangi bir leke oluşmaz; aksi takdirde çürüklerle dahi karşılaşılabilir.
Braketlerin, yani diş tellerinin takılması esnasında kesinlikle herhangi bir ağrı hissedilmez; fakat diş telleri takıldıktan sonra ilk on gün içerisinde bir alışma süreci olacaktır. Çünkü dişler ilk defa hareket etmeye müsait bir yapıya gelecektir. Dişlerin hareket etmesi maksadı ile hafif bir kuvvet uygulanmaktadır. Fakat bu noktada da çok ağrı hissedilmez. Bu hassas dönem ağrı kesici veya ağız gargarası ile gayet rahat bir şekilde atlatılabilir.
Ortodontik tedavide bazen diş telleri, yani braketler kopabilir. Bu durumda çok panik yapmadan braketler çıkarılıp saklanmalı ve diş hekimi ile irtibata geçilip tekrar monte edilmesi sağlanır.
Ortodontik tedavinin sadece 6-15 yaş arasında uygulandığına dair yanlış bir düşünce vardır. Oysa bir insanın ağız yapısı sağlamsa her yaşta dişleri hareket ettirilebilir. Yani her yaşta insana ortodonti tedavisi uygulamak mümkündür. Ortodontik tedavi çocuklar ile erişkinlerde büyüme hızına bağlı olarak farklılık gösterebilir. Fakat dediğimiz gibi hastanın durumuna göre bu tedavi yöntemini her yaşta insana uygulamak mümkündür. Herhangi bir diş çapraşıklığı veya alt-üst çene dengesizliği durumuna çocuk yaşta iken müdahale etmek doğru bir yaklaşım olacaktır.
Ortodonti tedavisi, çok pahalı bir tedavi yöntemi değildir. Fiyatları ve ücretleri,tahmini olarak protez ile yapılacak tedavinin yarısı kadar bir maliyetle bu tedavi gerçekleştirilebilir. Düşündüğümüz zaman sağlam bir diş ve çene yapısına sahip olmak, dişleri hijyenize etmeyi kolaylaştırmayı sağlayan bu tedavi yöntemi hiç de pahalı değildir.
Ortodonti tedavisi uygulanan kişiler şunlara dikkat etmelidir;
a) Kimyasal yapıştırıcılarla yapıştırılan braketlerin kırılmasını önlemek için çerez, cips gibi yiyeceklerden uzak durmak, asitli içecekleri mümkün olduğunca az tüketmek ve elma gibi ısırma gerektiren yiyeceklerden de mümkün olduğunca uzak durmak gerekir.
b) Mutlaka ağız hijyenine azami düzeyde dikkat etmek gerekir. Dişlerin üzerinde tel bulunduğu için yiyecek artıkları çok daha kolay bir şekilde kendine yer bulabilecektir. Bu yüzden mutlaka günde üç defa dişler fırçalanmalı ve ağız çalkalanmalıdır.

18090